የመሲሑ ትንቢቶች

ኢየሱስ የሕግና ነቢያት ፍጻሜ

ከጥንት ስብከት ጀምሮ፣ ኢየሱስ የሕግና የነቢያት ፍጻሜ እንደሆነ ተሰብኳል። ከትንሣኤው በኋላ፣ ኢየሱስ “ከሙሴና ከነቢያት ሁሉ ጀምሮ ስለ እርሱ በመጻሕፍት ሁሉ የተጻፈውን ተረጐመላቸው።” (ሉቃስ 24:27)

ይህ የትርጓሜ ማዕቀፍ ለሐዋርያትና ለጥንቷ ቤተ ክርስቲያን መሠረታዊ ሆነ። የብሉይ ኪዳን ትንቢቶች በሙሉ የጠቆሙት ወደ እርሱ ሲሆን፣ የእግዚአብሔር የድነት ዕቅድ በመጨረሻ ፍጻሜውን ያገኘው በእርሱ ውስጥ ነው። “እግዚአብሔር ለሰጠው የተስፋ ቃል ሁሉ አዎን ማለት በእርሱ ነውና” (2 ቆሮንቶስ 1:20)።

ምሳሌያዊ ትርጓሜ (Typology)

አዲስ ኪዳን ምሳሌያዊ ትርጓሜን ይጠቀማል—በብሉይ ኪዳን ውስጥ ያሉ ሰዎች፣ ክስተቶች ወይም ተቋማት የክርስቶስን ምሳሌ ሆነው የሚያገለግሉበት ዘዴ ነው።

• ሙሴ፡ አዳኝና ሕግ ሰጪ (ሐዋ 3:22)።
• ዳዊት፡ የመሲሕ ቀዳሚ (ሉቃስ 1:32)።
• ዮሴፍ፡ መከራ የተቀበለና ከፍ ከፍ ያለ አዳኝ።
• የፋሲካ በግ፡ የክርስቶስ መስዋዕትነት ምሳሌ (1 ቆሮ 5:7)።

የቃል ኪዳን ፍጻሜ

የብሉይ ኪዳን ዋና ዋና ቃል ኪዳኖች በክርስቶስ እንደተፈጸሙ ይታያሉ፦

• በአብርሃም፡ ኢየሱስ ሁሉንም ህዝብ የመባረክን የተስፋ ቃል ይፈጽማል (ገላትያ 3:8)።
• በሙሴ፡ ኢየሱስ ከኃጢአትና ከሞት አዲስ መውጫን (ዘፀአትን) ይሰጣል (ሉቃስ 9:31)።
• በዳዊት፡ ኢየሱስ ዘላለማዊ መንግሥት ያቋቁማል (ማቴዎስ 1:1)።
• በኤርምያስ፡ አዲሱ ቃል ኪዳን፣ የኢየሱስ ደም አዲስ ግንኙነትን ይጀምራል (ሉቃስ 22:20)።

ለወንጌል ስርጭትና ለመንፈሳዊ ተፅዕኖ

በጥንቷ ቤተ ክርስቲያን፣ መሲሐዊ ትንቢት ኢየሱስ መሲሕ መሆኑን የሚያሳይ ቁልፍ መሣሪያ ሆኖ አገልግሏል። የጴጥሮስ ስብከት በጴንጤቆስጤ፣ የእስጢፋኖስ መከላከያ፣ እና ጳውሎስ በምኩራቦች ያስተማረው ትምህርት ሁሉ ትንቢቶችን መሠረት ያደረገ ነበር።

መሲሐዊ ትንቢቶች ሥነ መለኮታዊ ማስረጃ ብቻ ሳይሆን ተስፋንም ይሰጣሉ። እግዚአብሔርን በታሪክ ላይ ያለውን ሉዓላዊነት ይገልጻሉ፣ ለተስፋ ቃሎቹ ያለውን ታማኝነት ያሳያሉ፣ በክርስቶስ መምጣትም ለሰው ልጅ ያለውን ፍቅር ይመሰክራሉ። ይህ የመጨረሻ ድልን በማጠናከር አማኞችን ያጽናናል።